 |
 |
|||||||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
|
 |
||||||||
|
||||||||
Decent Work
Waar komt het begrip Decent Work vandaan?
Het begrip Decent Work is in 1999 ontwikkeld door de ILO (International Labour Organisation), de VN-organisatie voor arbeidszaken. De ILO stelde voor om alle energie te richten op een Decent Work Agenda: een strategie om vrouwen en mannen de mogelijkheid te geven om te werken in 'vrijheid, gelijkheid, veiligheid en menselijke waardigheid'.
De aanpak van de ILO is ook door andere VN-organisaties overgenomen. Het bevorderen van productief en Decent Work is een manier om armoede te bestrijden en ongelijkheid te verminderen. De Decent Work Agenda is een onderdeel van de eerste millennium development doelstelling (MDG's ): de halvering van extreme armoede in 2015.
De internationale vakbeweging, de ITUC en de Global Union Federations WDDW en enkele grote ontwikkelingsorganisaties voeren campagne voor Decent Work for a Decent life. Ook de FNV doet daaraan mee. In 2008 nam de ILO een verklaring aan waarin nog eens wordt bevestigd hoe decent work en duurzaam ondernemen nodig zijn voor sociale rechtvaardigheid en een eerlijke globalisering: ILO Declaration on Social Justice for a Fair Globalization.
Wat houdt Decent Work precies in?
Werk is pas 'decent' als het aan vier voorwaarden voldoet:
- Werkgelegenheid
Allereerst moet er werkgelegenheid zijn. In de Decent Work Agenda worden overheden opgeroepen om een beleid te voeren dat duurzame en productieve werkgelegenheid bevordert. Dat beleid moet er bovendien op gericht zijn om iedereen gelijke toegang tot werk te geven. - Sociale bescherming
Het werk moet veiligheid en zekerheid geven. Het moet aan Arbo-regels voldoen en een inkomen bieden waarvan je kunt leven. Het moet waardig zijn en mogelijkheden tot ontplooiing bieden. Aan het werk moet sociale zekerheid zijn verbonden die beschermt wanneer werken niet mogelijk is. - Fundamentele rechten
Decent work respecteert de fundamentele arbeidsrechten: het recht om vakbonden en werkgeversorganisaties op te zetten en om collectief te onderhandelen, geen kinderarbeid, geen dwangarbeid en geen discriminatie. Deze rechten zijn in 1998 vastgelegd in de ILO Declaration on fundamental principles and rights at work en worden als de mensenrechten onder de werknemersrechten beschouwd. Ze zijn universeel en zouden overal en altijd moeten gelden. - Sociale dialoog
Om tot een goede aanpak voor Decent Work te komen moeten werknemers en werkgevers betrokken worden bij de planning. Op alle niveau's draagt zeggenschap en overleg bij aan decent work.
Ieder van deze vier voorwaarden voor Decent work is vastgelegd in ILO-verdragen. Dit zijn internationale verdragen waarin de rechten van werknemers en werkgevers zijn geformuleerd. Zo is er bijvoorbeeld een verdrag dat regeringen verplicht om een goed werkgelegenheidsbeleid te voeren. Er zijn verschillende verdragen die het recht op sociale zekerheid garanderen of waarin afspraken worden gemaakt over de vaststelling van een minimumloon. Er zijn verdragen die de veiligheid en gezondheid op het werk regelen, de Arbo-verdragen. En de fundamentele arbeidsrechten zijn in acht kernverdragen vastgelegd. Nederland heeft de meeste, maar niet alle verdragen ondertekend. De Arbo-verdragen bijvoorbeeld niet.
Hoe werkt de ILO?
Het doel van de ILO is om sociale rechtvaardigheid te bevorderen en daarmee bij te dragen aan de vrede. De ILO doet dat door verdragen te formuleren waarin de rechten van werknemers en werkgevers worden vastgelegd. Aan de vergaderingen van de ILO nemen naast de 182 regeringen die lid zijn van de ILO, ook de werknemers- en werkgeversorganisaties uit deze landen deel. Zij onderhandelen mee over de verdragen en samen hebben de sociale partners evenveel stemmen als de regeringen.
De ILO heeft sinds haar oprichting in 1919 bijna 200 verdragen geschreven, waarvan er nog ongeveer honderd actueel zijn. De verdragen werken pas als ze door de nationale staten zijn ondertekend. Om te voorkomen dat het bij een handtekening blijft, ziet de ILO ook toe op de naleving van de verdragen (labour standards).
Wat betekent Decent Work in Nederland?
Decent Work is een internationaal begrip. Het geldt voor ontwikkelingslanden, maar ook voor Nederland. Ook in Nederland moet werk aan de vier voorwaarden van Decent Work voldoen. Dat is niet het altijd het geval.
Wanneer werk zo flexibel is dat het helemaal geen zekerheid geeft, of wanneer er geen recht op sociale zekerheid aan verbonden is, voldoet het niet aan de voorwaarde van sociale bescherming. Wanneer groepen werknemers niet onder de CAO kunnen vallen, staat dat op gespannen voet met het fundamentele recht om CAO's af te sluiten. Je vindt voorbeelden van Gewoon Slecht Werk, ook in Nederland, op deze website.
Hoe verder?
Globalisering brengt misschien wel economische groei, maar dat betekent niet altijd en voor iedereen meer en beter werk. Globalisering brengt ook meer onzekerheid op de arbeidsmarkt en meer ongelijkheid. Als we willen dat meer groei, meer handel en meer internationaal ondernemen ook meer Gewoon Goed Werk brengt, in Nederland en elders in de wereld, moeten het beleid en de inspanning daar expliciet op worden gericht. Dat is de boodschap van de Decent Work Agenda aan internationale organisaties als de WTO en de Wereldbank, aan nationale regeringen, aan de werkgevers en aan de vakbonden.
Afkortingen:
ILO
International Labour Organisation, Internationale Arbeidsorganisatie. De VN-organisatie voor arbeidsvraagstukken. Overheden, werkgeversorganisaties en vakbonden uit 182 landen zijn aangesloten.
ITUC
International Trade Union Confederation. De FNV is hierbij aangesloten samen met 310 andere vakcentrales uit 155 landen. Samen hebben ze 168 miljoen leden.
GUF's
Global Union Federations. De internationale vakbondsorganisaties in de sectoren.
WDDW
World Day for Decent Work. 7 oktober Internationale Actiedag van de internationale vakbeweging voor Decent Work.